PM Shramdan Yojna: ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଶ୍ରମିକ, କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ କୃଷକଙ୍କ ହିତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସରକାରଙ୍କ ଉଚ୍ଚାଭିଳାଷୀ ପେନସନ ଯୋଜନା ମାନଧନ ଯୋଜନା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ପ୍ରକାର ନିଷ୍କ୍ରିୟ ହୋଇପଡିଛି। କେବଳ ପଞ୍ଜୀକୃତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ହ୍ରାସ ପାଇନାହିଁ, ବରଂ ବଜେଟ୍ ଆବଣ୍ଟନ ସ୍ଥିର ରହିଛି କିମ୍ବା ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ପୂର୍ବତନ ଅର୍ଥ ସଚିବ ସୁଭାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ଗର୍ଗ ବଜେଟ୍ ଉପରେ ତାଙ୍କର ନୂତନ ପୁସ୍ତକରେ ଏହା ଦାବି କରିଛନ୍ତି। ଅଣସଂଗଠିତ କ୍ଷେତ୍ରରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ୪୨ କୋଟି ଲୋକଙ୍କ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଅବଦାନକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ସରକାର ୨୦୧୯-୨୦୨୦ ପାଇଁ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ବଜେଟରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଯୋଗୀ ମାନଧନ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ପେନସନ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଶ୍ରମ ଯୋଗୀ ମହାଜନ ଯୋଜନା ହେଉଛି ସରକାରଙ୍କ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କଲ୍ୟାଣକାରୀ ଯୋଜନା। ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ବଜେଟ୍ ଅଭିଭାଷଣରେ କହିଥିଲେ ଆମ ସରକାର ଅସଂଗଠିତ କ୍ଷେତ୍ରର ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମାସିକ ଆୟ ୧୫ ହଜାର ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ବଡ଼ ପେନସନ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ପେନସନ ସ୍କିମ୍ ସେମାନଙ୍କୁ ୬୦ବର୍ଷ ବୟସରୁ ୩ ହଜାର ଟଙ୍କା ମାସିକ ପେନସନ ଗ୍ୟାରେଣ୍ଟି ଦେବ।
୬୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାସକୁ ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଦାଖଲ
ବଜେଟ୍ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପେନସନ ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ ଜଣେ ୨୯ ବର୍ଷ ବୟସ୍କା କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ୬୦ ବର୍ଷ ବୟସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାସିକ ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଦେବାକୁ ପଡିବ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଏହି ଯୋଜନାରେ ଯୋଗଦେବା ପାଇଁ ଜଣେ ୧୮ ବର୍ଷ ବୟସ୍କ ଶ୍ରମିକଙ୍କୁ ମାସକୁ ୫୫ ଟଙ୍କା ଦେବାକୁ ପଡିବ। ସରକାର କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପେନସନ ଆକାଉଣ୍ଟରେ ପ୍ରତିମାସରେ ସମାନ ପରିମାଣର ଜମା କରିବେ। 'ବଜେଟ୍ ୨୦୨୩-୨୪ ଉପରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଏବଂ ମନ୍ତବ୍ୟ' ଶୀର୍ଷକ ଏକ ପୁସ୍ତକରେ ଗର୍ଗ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ, ଶ୍ରୀ ଯୋଗୀ ମହାଧନ ଯୋଜନା (୨୦୧୯-୨୦)ର ପ୍ରଥମ ବର୍ଷ ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ଶ୍ରମିକ ଏବଂ ଶ୍ରମିକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥିଲା। ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧, ୨୦୨୦ ସୁଦ୍ଧା ୪୩,୬୪,୭୪୪ କର୍ମଚାରୀ ଏହି ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ପରେ ଏହି ଯୋଜନାରେ ଅଣସଂଗଠିତ କ୍ଷେତ୍ର କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଆଗ୍ରହ କମିଯାଇଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। କିନ୍ତୁ ୨୦୨୦-୨୧ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ କେବଳ ୧,୩୦,୨୧୩ ଶ୍ରମିକ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ଏହା ମୋଟ ପଞ୍ଜୀକୃତ ଶ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟାକୁ ୪୪,୯୪,୮୬୪କୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ଏହା ସହିତ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧, ୨୦୨୨ ସୁଦ୍ଧା ପଞ୍ଜୀକୃତ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୪୬,୫୬,୭୦୧ କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା।
ପଞ୍ଜିକରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ରଦ୍ଦ କରିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା
ଏଥିରୁ ଜଣାପଡୁଛି ଯେ ଏହା ପରେ ଶ୍ରମିକମାନେ ଜାନୁୟାରୀ ୨୦୨୩ରୁ ପଞ୍ଜୀକରଣ ବାତିଲ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଶ୍ରମ ଓ ନିଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଡ୍ୟାସବୋର୍ଡ ଅନୁଯାୟୀ, ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୩ରେ ୫୬,୨୭,୨୩୫ରେ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ହ୍ରାସ ପାଇ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ୪୪,୦୦,୫୩୫ରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ୨୦୧୯-୨୦ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ବଜେଟରେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଅଣସଂଗଠିତ କ୍ଷେତ୍ରର ପ୍ରାୟ ୧୦ କୋଟି କର୍ମଚାରୀ ଏହି ପେନସନ ଯୋଜନାରେ ଯୋଗଦେବେ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଥିଲା। ତାହା ତୁଳନାରେ, ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପଞ୍ଜୀକୃତ ଶ୍ରମିକ ଏବଂ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବହୁତ କମ୍ ଅଟେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏହାର ଦ୍ୱିତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳରେ ୨୦୧୯-୨୦ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଜେଟରେ ସରକାର ବାର୍ଷିକ ୧.୫ କୋଟିରୁ କମ୍ ବ୍ୟବସାୟ କରୁଥିବା ତିନି କୋଟି ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀ, ଛୋଟ ଦୋକାନୀ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ପାଇଁ ପେନ୍ସନ୍ ଯୋଜନା ପ୍ରଧାନ ମନ୍ତ୍ର କର୍ମୀ ଯୋଗୀ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଏହା ସହିତ କ୍ଷୁଦ୍ର ଏବଂ ସୀମାବଦ୍ଧ କୃଷକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନ ମନ୍ତ୍ରୀ କିଷାନ ମହାନ୍ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
ତିନୋଟି ପେନସନ ଯୋଜନା ନିଷ୍କ୍ରିୟ ହୋଇ ପଡ଼ିଛି
ଶ୍ରମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ୱେବସାଇଟ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ଏପ୍ରିଲ୍ ୩୦, ୨୦୨୩ ସୁଦ୍ଧା କର୍ମଯୋଗୀ ମାନଧନ ଯୋଜନାରେ ୫୨,୪୭୨ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ ଦୋକାନୀ ଯୋଗ କରାଯାଇଥିଲା। ଏଥି ସହିତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିସାନ ମାନଧନ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ୧୯,୪୪,୩୩୫ ଚାଷୀଙ୍କୁ ସଂଯୋଗ କରାଯାଇଥିଲା। ଯାହାକି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିସାନ ସମ୍ମାନ ନିଧିଙ୍କ ଫାଇଦା ଉଠାଉଥିବା ମାତ୍ର ୨.୫ ପ୍ରତିଶତ କୃଷକ ଅଟନ୍ତି। ୨୦୨୧-୨୨ ଏବଂ ୨୦୨୨-୨୩ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ପାଇଁ ବଜେଟରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଘୋଷଣାର ଫଳାଫଳ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରି ଏହି ପୁସ୍ତକରେ ଲେଖା ଅଛି ଯେ ଏହି ତିନୋଟି ପେନସନ ଯୋଜନା ଏକ ପ୍ରକାରେ ନିଷ୍କ୍ରିୟ ହୋଇଯାଇଛି। ଏଥିରୁ ଜଣାପଡୁଛି ଯେ ସରକାର ମଧ୍ୟ ଏହି ଯୋଜନାଗୁଡିକ ଏକ ରକମର ବନ୍ଦ କରି ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ଯୋଜନାଗୁଡିକୁ ଲୋକପ୍ରିୟ କରିବା ପାଇଁ ସରକାରୀ ପକ୍ଷରୁ କୌଣସି ଦୃଶ୍ୟମାନ ପ୍ରୟାସ ନାହିଁ। ସେ ପୁସ୍ତକରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଏହି ତିନୋଟି ଯୋଜନା ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ବଜେଟ୍ ଆବଣ୍ଟନ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥିର ଅଛି କିମ୍ବା ଏହା ହ୍ରାସ ପାଉଛି। ଶ୍ରମ ଯୋଗୀ ମାନ୍ଧାନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ୩୨୫ କୋଟିରୁ ୩୫୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ବଜେଟ୍ ଆବଣ୍ଟନ ସ୍ଥିର ରହିଛି।