Dengue Fever: ଆଜିକାଲି ଭୁବନେଶ୍ୱର ସମେତ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହରରେ ଡେଙ୍ଗୁ ଜ୍ୱର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି । ପ୍ରତିଦିନ ଆସୁଥିବା ନୂଆ ମାମଲା ଲୋକଙ୍କ ଚିନ୍ତାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇ ଦେଇଛି । ଡେଙ୍ଗୁ ହେଉଛି ଏକ ଭୂତାଣୁ ସଂକ୍ରମଣ ରୋଗ, ଯାହା ବିଭିନ୍ନ ଲକ୍ଷଣ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ କିମ୍ବା ବିନା ଲକ୍ଷଣରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ ଓ ଏହା ଜୀବନ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ । ମ୍ୟାଲେରିଆ ପରି ଏହା ମଧ୍ୟ ମଶା କାମୁଡ଼ିବା ଦ୍ୱାରା ହିଁ ସାଧାରଣତଃ ବ୍ୟାପିଥାଏ । ଏହାକୁ ହାଡ଼ ଭଙ୍ଗା ଜ୍ୱର ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, କାରଣ ଏହା ହେଲେ ଉଚ୍ଚ ଜ୍ୱର (104 ଡିଗ୍ରୀ F ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ଓ ମାଂସପେଶୀ ଓ ଗଣ୍ଠିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୋଇଥାଏ । ଆଜିକାଲି ସାରା ଦେଶରେ ଡେଙ୍ଗୁ ରୋଗୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି । ଆପଣ ମଧ୍ୟ ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ସତର୍କ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ।
ଏହି ସମୟରେ ସର୍ବାଧିକ ବ୍ୟାପିଥାଏ ଡେଙ୍ଗୁ
ଜୁଲାଇରୁ ଅକ୍ଟୋବର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୌସୁମୀ ଓ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ମାସଗୁଡିକରେ ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ଅଧିକ ଦେଖା ଯାଇଥାଏ । ଏହି ସମୟରେ ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ଆର୍ଦ୍ରତା ମଶା ଉତ୍ପାଦନ ଓ ପ୍ରଜନନ କରିଥାଏ । ଏହା ପ୍ରଥମେ ୧୭୮୦ ମସିହାରେ ମାଡ୍ରାସ୍ ରେସିଡେନ୍ସିରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ମିଶନାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଥିଲା । ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା ଜ୍ୱର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା । କିନ୍ତୁ ୧୯୬୩-୬୪ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବେଙ୍ଗଲ ଓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହାର ନିରାକରଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଡେଙ୍ଗୁ ହେବାର କାରଣ
ପୂର୍ବରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଏହା ଭୂତାଣୁ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥାଏ । ଡେଙ୍ଗୁ ଭୂତାଣୁକୁ ଚାରୋଟି ପ୍ରକାର ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି । DEN1 ପରି, DEN2,3 ଓ 4. ସେଥିପାଇଁ ଏହା ବାରମ୍ବାର ହୋଇପାରେ । ବେଳେବେଳେ ଏକ ପ୍ରକାର ଭୂତାଣୁରୁ, ବେଳେବେଳେ ଅନ୍ୟ ପ୍ରକାରର ଭୂତାଣୁରୁ ଏହା ହୋଇଥାଏ । ତେଣୁ ଭାବନ୍ତୁ ନାହିଁ ଯେ ଥରେ ଆପଣ ଡେଙ୍ଗୁରୁ ସୁସ୍ଥ ହୋଇଗଲେ, ଆପଣକୁ ଆଉ ଏହା ହେବ ନାହିଁ ।
କିପରି ବିସ୍ତାର ହୁଏ ଡେଙ୍ଗୁ ସଂକ୍ରମଣ?
ଟାଇଗର ମଶା ନାମକ ଏକ ମଶା କାମୁଡ଼ିବା ଦ୍ୱାରା ଏହା ବ୍ୟାପିଥାଏ । ଏହି ନାମ ଦିଆଯାଇଛି କାରଣ ଚିତାବାଘ ପରି ଧଳା ରଙ୍ଗର ଚିହ୍ନ ଏହି ମଶାର ଶରୀର ଓ ଗୋଡରେ ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ମଶା ସାଧାରଣତଃ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ପୂର୍ବରୁ ସକାଳେ କିମ୍ବା ବିଳମ୍ବିତ ରାତିରେ କାମୁଡ଼ିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଯେତେବେଳେ ସଂକ୍ରମିତ ମଶା ଏକ ସୁସ୍ଥ ମଣିଷକୁ କାମୁଡ଼େ, ସେତେବେଳେ ସେ ତା' ରକ୍ତରେ ଭୂତାଣୁ ଛାଡି ଦେଇଥାଏ । ସେହିଭଳି ଭୂତାଣୁ ସଂକ୍ରମିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କାମୁଡ଼ିବାବେଳେ ମଶାଙ୍କ ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥାଏ । ଏହି କ୍ରମ ଜାରି ରହିଥାଏ ।
ଡେଙ୍ଗୁ ଜ୍ୱରର ଲକ୍ଷଣ
ମଶା କାମୁଡ଼ିବା ପରେ ଚାରିରୁ ଦଶ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯିବା ଆରମ୍ଭ କରେ । ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ ଡେଙ୍ଗୁକୁ ତିନିଟି ଗୋଷ୍ଠୀରେ ବିଭକ୍ତ କରିଛି -
1. ଲକ୍ଷଣ ବିନା ଡେଙ୍ଗୁ
2. ଚେତାବନୀ ସଙ୍କେତ ସହିତ ଡେଙ୍ଗୁ
3. ଗୁରୁତର ଡେଙ୍ଗୁ
ଲକ୍ଷଣ - ୧୦୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚ ଜ୍ୱର, ଆଖିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା, ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଗଣ୍ଠି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଶରୀରର ଦାଗ, ଝାଡା ଓ ବାନ୍ତି ।
କ’ଣ ହୋଇପାରେ ଡେଙ୍ଗୁର ଉପଯୁକ୍ତ ଚିକିତ୍ସା?
ଡେଙ୍ଗୁ ପାଇଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଔଷଧ ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ । ସେଥିପାଇଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହାର ଲକ୍ଷଣକୁ ଦେଖି ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।
ଜ୍ୱର ପାଇଁ - ପାରାସିଟାମୋଲ ଓ ଉଷୁମ ପାଣିରେ କପାଳ ପୋଛି ତାପମାତ୍ରାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଏ । ଆସ୍ପିରିନ୍ କିମ୍ବା ଆଇବୁପ୍ରୋଫେନ୍ ପରି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଉପଶମକାରୀମାନଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ସେମାନେ ରକ୍ତସ୍ରାବ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ବଢାନ୍ତି ।
ଗୁରୁତର ସଂକ୍ରମଣ ପାଇଁ - ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ଡାକ୍ତରଖାନାରେ IV ଫ୍ଲୁଇଡ୍ କିମ୍ବା ପ୍ଲାଲେଟ୍ ଦିଆଯାଏ ।