રી શરૂ થયાના 1-2 કલાક પછી જ લોકસભાની ચૂંટણીનો ટ્રેન્ડ દેખાવા લાગશે. 2 વાગ્યા સુધીમાં ચિત્ર સ્પષ્ટ થઈ જશે કે કોની સરકાર બનવા જઈ રહી છે પ...
હા, 1952માં આ આપણા દેશની પ્રથમ સામાન્ય ચૂંટણી હતી. ત્યારે મતદાન માટે વિવિધ પક્ષોના બોક્સ રાખવામાં આવ્યા હતા જેમાં ઉમેદવારે ચિન્હ જોઈને પોતાનો મત આપવાનો હતો. જ્યારે તસવીર ક્લિક કરવામાં આવી ત્યારે આ મતદાર પોતાની પસંદગીના પ્રતીકને જોઈ રહ્યો હતો. (Photo Division)
આજની પેઢીએ કદાચ 5 પૈસા, 2 પૈસા અને 10 પૈસાના સિક્કા જોયા નથી. આ પોસ્ટલ સ્ટેમ્પની તસવીર છે. તે 15 પૈસાની હતી અને 1967ની સામાન્ય ચૂંટણીની પ્રક્રિયાનું નિરૂપણ કરતી હતી. લોકો મતદાન કરવા લાઈનોમાં ઉભા જોવા મળે છે.
આ તસવીર 1967ની સામાન્ય ચૂંટણીની છે. મહિલા લોકસભા ચૂંટણીમાં મતદાન કરવા માટે બૂથ પર આવી હતી અને તેની આંગળી પર શાહી લગાવવામાં આવી રહી હતી. આ ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસનો વિજય થયો હતો. ઈન્દિરા ગાંધીનો યુગ અહીંથી શરૂ થયો હતો.
1967માં જ્યારે લોકસભાની ચૂંટણી યોજાઈ ત્યારે હવે મતગણતરીનો વારો હતો. ફેબ્રુઆરીમાં ચૂંટણી યોજાઈ હતી. હળવી ઠંડી હતી. કેટલાક લોકો હાફ સ્વેટર પહેરેલા પણ જોવા મળે છે. મતગણતરી દરમિયાન હોલમાં આવી જ કેટલીક ગતિવિધિઓ થતી હતી.
1967ની સામાન્ય ચૂંટણી દરમિયાન અનેક પક્ષોના પોલિંગ એજન્ટ.
1970નો આ ફોટો જોવામાં થોડો અસ્પષ્ટ છે. કેટલાક લોકોને એવું લાગે છે કે રેસીપી તૈયાર કરવામાં આવી રહી છે. ના. એવું નથી. મેચિંગનું કામ ચોક્કસ થઈ રહ્યું છે પરંતુ ચૂંટણીમાં મતગણતરી શરૂ કરતા પહેલા આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવી હતી. બેલેટ પેપર ભેગા હતા.
1971ની લોકસભા ચૂંટણીની મતગણતરીનું એક દ્રશ્ય. બેલેટ પેપર દ્વારા બધું નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું. મતગણતરી ટીમે સંપૂર્ણ એકાગ્રતા સાથે પોતાનું કામ કરવાનું હતું. ત્યાં કોઈ યાંત્રિક આધાર ન હતો. બેલેટ પેપરના બંડલની ગણતરી કરવાની હતી.
એ સમયે ત્યારે આજના જેવું સોશિયલ મીડિયા નહોતું. ચૂંટણી પ્રચારના મર્યાદિત માધ્યમો હતા. નેતાઓએ મહત્તમ ગ્રાસરુટ પ્રચાર કર્યો. પોસ્ટરો ચોક્કસપણે અહીં અને ત્યાં અટકેલા જોવા મળ્યા હતા. 1971ની લોકસભાની ચૂંટણીની આ તસવીર સમગ્ર પરિસ્થિતિને કહી દે છે.